MJESTO I ZNAČAJ DRUGOG ZASJEDANJA AVNOJ-A U MAKEDONSKOJ HISTORIOGRAFIJI U POSTOSCIJALISTICKIM/POSTJUGOSLOVENSKIM GODINAMA
DOI:
https://doi.org/10.62215/2744-2365.2023.4.4.83Ključne riječi:
Jugoslavija, Makedonija, AVNOJ, ASNOM, historiografija, historijski revizionizam, udžbenici historijeSažetak
U radu se pokazuje kako su se, nakon sloma Jugoslavije, gradili novi narativi o mjestu i ulozi AVNOJ-a u makedonskoj historiji. Postsocijalistička historiografija počinje preispitivati, između ostalog, i ocjene o važnosti AVNOJ-a, ali te teme nisu dominantne kako u historiografiji tako ni u javnom diskursu. Historiografija je dugo vremena nakon raspada Jugoslavije ponavljala tezu o važnosti odluka AVNOJ-a za priznanje makedonske nacije i konstituiranje makedonske države. U radu se pokazuje kako su se početkom 2000-ih u historiografiji pojavile teze kako odluke AVNOJ-a nisu bile presudne za formiranje ASNOM-a, što je bio u skladu sa pokušajima distanciranja historičara od ideoloških obilježja iz doba socijalizma. U radu se također pokazuje kako se taj narativ dalje razvijao i kako su nove interpretacije nesudjelovanja makedonskih delagata na zasjedanju AVNOJ-a i nepostojanje makedonskih oredstavnika u NKOJ-a, dovele do toga da se na odluke AVNOJ-a gleda kao na događaj koji je onemogućio ujedinjenje makedonskog naroda na Balkanu. Autor zaključuje kako se iz toga vidi da je jugoslavenska ideologija, iz doba socijalizma, u postsocijalističkoj hiostoriografiji i udžbenicima historije zamijenjena makedonskom etnonacionalnom ideologijom i izostavljanjem jugoslavenskog konteksta.
##submission.citations##
Andonov-Poljanski Hristo, “Golemoto delo na Tito”, Glasnik, 24/2, Skopje 1980,
Apostolski Mihailo, ed., Istorija na makedonskiot narod, kn.3, INI, Skopje 1969.
Arsov Ljupčo, “1941 – Presvrtnica vo istorijata na makedonskiot narod”, Glasnik, 25/1, Skopje 1981;
Bošković Miroslav - Danč Mačevska, Istorija za I godina sredno stručno obrazovanie, Skopje 2010;
Čepreganov Todor, ed., Istorija na makedonskiot narod, INI Skopje, 2008.
Hristov Aleksandar, “Afirmacija na nacionalnata politika na Komunističkata partija na Jugoslavija za vreme na Narodnoosloboditelnata borba i Revolucijata vo Makedonija (1941-1945)”, Glasnik, 25/1, Skopje 1981,
Hristov Aleksandar, “Vekovnite ideali na makedonskiot narod stanaa vistin”, Glasnik, 24/2, Skopje 1980;
Kiselinovski Stojan ed., Makedonski istoriski recnik, Skopje, INI, 2000.
Popovski Vlado et al. Sozdavanjeto na sovremenata makedonska drzava, Skopje 2014.
Radiceski Neven, “Ramnopravnosta na jazicite vo avnojska Jugoslavija so poseben osvrt na makedonskiot jazik”, Glasnik, 66, 2022.
Ristovski Blaže et al., Istorija za VIII oddelenie, ALBI, Skopje 2011.
Simonovski Aleksandar, “Narodnoosloboditelnoto nasproti ravnogorskoto dviženje vo odnos na makedonskiot narod”, Balkanot: lugje, vojni i mir: po povod 100 godisninata od Balkanskite vojni, INI, Skopje, 2015.
Stefoska Irena - Darko Stojanov, “Remembering and Forgetting the SFR Yugoslavia. Historiography and History Textbooks in the Republic of Macedonia”, Südost-Europa, 64/2, 2016.
Stefoska Irena and Darko Stojanov, ‘A Tale in Stone and Bronze: old/new strategies for political mobilization in the Republic of Macedonia’, Nationalities papers, 45:3, 2017.
Veljanovski Novica “Tradicijata na Ilinden vo makedonskata istorija na XX vek”, Glasnik, 47, 2003.
Veljanovski Novica, “Megjunarodnata dimenzija na ASNOM i makedonskata drzavnost”, Glasnik, 48 (2004).
Veljanovski Novica, “Pedeset godini od Prvoto zasedanie na ASNOM”, Glasnik, 38/1-2, Skopje INI, 1994.
Veljanovski Novica, ed., Istorija na makedonskiot narod, kn.5, INI, Skopje 2003.
Zografski Dančo, “Prvoto zasedanie na ASNOM”, Glasnik, 28/1-2, INI Skopje, 1984.
##submission.downloads##
Objavljeno
Broj časopisa
Rubrika
Licenca
Historia Moderna je časopis otvorenog pristupa. Kompletan sadržaj časopisa je besplatno dostupan. Korisnici smiju čitati, preuzimati, kopirati, distribuirati, štampati, pretraživati ili stavljati poveznice na materijal, te mijenjati, preoblikovati i prerađivati materijal ili ga koristiti na druge zakonite načine, sve dok citiraju original na odgovarajući način, u skladu sa Creative Commons licencom CC BY-NC.
Radove objavljene u Historia Moderna dozvoljeno je pohranjivati u institucijske i tematske repozitorije uz osiguravanje linkova na web stranicu časopisa.
